THẬP GIÁ ĐỨC KI-TÔ – NIỀM HY VỌNG DUY NHẤT CỦA CHÚNG TA
“Ave, O Crux, Spes Unica!”
- Dẫn nhập
Những người hành hương của hy vọng mang trên mình niềm vui và hy vọng, ưu sầu và lo lắng. Khi phải đối diện với những hoàn cảnh phức tạp của đời sống con người và xã hội, rất nhiều người trong chúng ta khó có thể nhận ra những giá trị trường cửu. Chúng ta không biết phải hòa hợp sao cho thích đáng những giá trị trường cửu với những điều mới được khám phá và những thách đố trong đời sống xã hội. Chính vì thế, chúng ta cảm thấy ưu tư, luôn bị giằng co giữa hy vọng và lo âu, trong khi băn khoăn về những biến chuyển hiện nay của thế giới. Tuy nhiên, những biến đổi phức tạp của thế giới và đời sống con người đang thúc đẩy, hay nói đúng hơn, đòi buộc con người tìm câu giải đáp. Vậy, chúng ta tìm câu giải đáp cho niềm hy vọng về một đời sống hạnh phúc trường cửu ở đâu? Ai có thể thoả đáng khao khát này của chúng ta? Ai có thể mang lại niềm hạnh phúc trường cửu cho chúng ta?
Có một biểu tượng là trung tâm điểm của Ki-tô giáo. Biểu tượng này chúng ta mang trên mình, chúng ta vẽ trên mình, chúng ta thấy trong các gia đình Công giáo, trong các nhà thờ. Biểu tượng mà chúng ta đang nói đến ở đây chính là Thập giá Đức Ki-tô. Thập giá Đức Ki-tô là câu trả lời đầy đủ ý nghĩa cho niềm hy vọng của chúng ta. Đây cũng là chủ đề mà người viết muốn chia sẻ cùng những người hành hương của hy vọng dưới ánh sáng của ngày lễ Suy tôn Thánh giá. Đây quả thật là một cơ hội tuyệt vời để chúng ta cùng dừng lại tìm hiểu, suy niệm và chiêm ngắm mầu nhiệm Thập giá Đức Ki-tô.
Trước hết, chúng ta hãy để cho lời Thánh Phao-lô soi dẫn chúng ta: “Thưa anh em, khi tôi đến với anh em, tôi đã không dùng lời lẽ hùng hồn hoặc triết lý cao siêu mà loan báo mầu nhiệm của Thiên Chúa. Vì hồi còn ở giữa anh em, tôi đã không muốn biết đến chuyện gì khác ngoài Đức Giê-su Ki-tô, mà là Đức Giê-su Ki-tô chịu đóng đinh vào thập giá” (1 Cr 2,1-2). “Trong khi người Do-thái đòi hỏi những điềm thiêng dấu lạ, còn người Hy-lạp tìm kiếm lẽ khôn ngoan, thì chúng tôi lại rao giảng một Đấng Ki–tô bị đóng đinh, điều mà người Do-thái coi là ô nhục không thể chấp nhận, và dân ngoại cho là điên rồ. Nhưng đối với những ai được Thiên Chúa kêu gọi, dù là Do-thái hay Hy-lạp, Đấng ấy chính là Đức Ki–tô, sức mạnh và sự khôn ngoan của Thiên Chúa. Vì cái điên rồ của Thiên Chúa còn hơn cái khôn ngoan của loài người, và cái yếu đuối của Thiên Chúa còn hơn cái mạnh mẽ của loài người” (1 Cr 1,22-25).
- Cái điên rồ của Thập giá Đức Ki–tô – Sự khôn ngoan của Thiên Chúa
Đối với người không có đức tin, Thánh giá là một biểu tượng của sự ô nhục, đau đớn và cái chết kinh hoàng. Bị đóng đanh vào thập giá là cái kết tồi tệ nhất và dã man nhất trong thế giới cổ đại. Đó là hình phạt cho tử tội.
Đối với những người tin như chúng ta, Thánh giá không còn phải là biểu tượng của sự đau đớn, nhưng là của Tình yêu, một tình yêu chóp đỉnh của Thiên Chúa dành cho con người tội lỗi chúng ta. Đó là tình yêu Agape, tình yêu tự dâng hiến chính mình, tình yêu cho đi chính mình. Tình yêu này làm cho việc chịu đau khổ có ý nghĩa và sinh hoa trái. Chính Đức Giê-su nói trong Bữa Tiệc Ly: “Không có tình thương nào cao cả hơn tình thương của người đã hy sinh tính mạng vì bạn hữu của mình” (Ga 15,13). Đức Giê-su đã thực hiện điều này qua việc chấp nhận cái chết trên thập giá để mang lại sự sống cho chúng ta. Người chết để chúng ta được sống, và sống sung mãn. Như thế, đối với chúng ta là những người tin Thập giá Đức Ki-tô chính là tình yêu, sức mạnh và sự khôn ngoan của Thiên Chúa. Thánh Phan-xi-cô nói rằng Thánh giá chính là cuốn sách mà ngài tìm thấy trong đó mọi sự khôn ngoan. Thánh Ro-sa Li-ma nói rằng ngoài Thánh giá, không có chiếc thang nào có thể dẫn chúng ta tới Thiên Đàng. Và trong Kinh Kính Thánh Giá chúng ta vẫn thường đọc: Con lạy Thánh Giá, con kính Thánh giá. Thánh giá là phép mầu nhiệm của lòng thương xót vô cùng: Đấng hằng sống đã chịu chết, cho người chết được sống. Thánh giá là bàn thờ Đức Chúa Con dâng mình tế lễ Đức Chúa Cha. Thánh giá là giường Chúa muôn vật nằm khi tắt thở. Thánh giá là cờ Vua Cả toàn thắng đã cứu chúng con cho khỏi tay ma quỷ. Thánh giá là tàu vượt sang qua biển, đem chúng con đến nơi vĩnh phúc. Thánh giá là chìa khóa mở cửa thiên đàng cho chúng con được vào. Lạy cây Thánh giá, từ xưa đến nay chẳng có cây nào sánh bầy cùng cây Thánh giá. Lạy Chúa nằm trên cây Thánh giá chịu chết vì chúng con.
- Thập giá Đức Ki-tô – Tình yêu khiêm hạ của Chúa
Thập giá Đức Ki-tô quảng diễn tình yêu khiêm hạ của Chúa dành cho nhân loại: “Thiên Chúa yêu thế gian đến nỗi đã ban Con Một, để ai tin vào Con của Người thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời” (Ga 3,16). Thánh Phao-lô cũng diễn tả tình yêu khiêm hạ của Thiên Chúa nơi Đức Ki-tô như sau: “Đức Giê-su Ki-tô vốn dĩ là Thiên Chúa mà không nghĩ phải nhất quyết duy trì địa vị ngang hàng với Thiên Chúa, nhưng đã hoàn toàn chút bỏ vinh quang mặc lấy thân nô lệ, trở nên giống phàm nhân sống như người trần thế. Người lại con hạ mình, vâng lời cho đến nỗi bằng lòng chịu chết, chết trên cây thập tự” (Pl 2,6-8).
Thập giá Đức Ki-tô chính là sự “hạ mình” kỳ diệu của Ðấng khôn ngoan muôn đời, để chúng ta học biết lượng nhân từ vô biên của Chúa, và trong sự quan phòng săn sóc đến bản tính chúng ta, Ngôi Lời của Chúa Cha Hằng Hữu đã trở nên giống loài người, sau khi nhận lấy sự yếu đuối của xác thịt. Đức Giê-su chịu đau khổ thay cho chúng ta. Điều bất chính chúng ta phải chịu thì Đức Ki-tô chịu thay cho cúng ta. Sự cô đơn chúng ta trải nghiệm, Đức Ki-tô cũng trải nhiệm điều đó. Tác giả Thư gửi tín hữu Do-thái khẳng định rằng: “Chúng ta có một vị Thượng Tế siêu phàm đã băng qua các tầng trời, là Đức Giê-su, Con Thiên Chúa. Vậy chúng ta hãy giữ vững lời tuyên xưng đức tin.Vị Thượng Tế của chúng ta không phải là Đấng không biết cảm thương những nỗi yếu hèn của ta, vì Người đã chịu thử thách về mọi phương diện cũng như ta, nhưng không phạm tội.Bởi thế, ta hãy mạnh dạn tiến lại gần ngai Thiên Chúa là nguồn ân sủng, để được xót thương và lãnh ơn trợ giúp mỗi khi cần” (Dt 4,14-16).
- Thập giá Đức Ki-tô – Sự hiện diện đầy vinh quang của Thiên Chúa hằng sống
Đức Ki-tô trên Thập giá chính là sự hiện diện của Thiên Chúa hằng sống. Trong Người, Thiên Chúa đụng chạm tới con người, Thiên Chúa đụng chạm tới vũ trụ. Trong Người thể hiện điều mà nghi thức Xá tội muốn hướng đến: Trong hy tế thập giá của Người, Đức Giê-su đã đưa mọi tội lỗi của thế giới vào tình yêu Thiên Chúa và hoà tan chúng trong đó (Ratzinger, Đức Giêsu Thành Nazareth, Phần II, trang 56).
Thập giá Đức Giê-su bày tỏ vinh quang Chúa. Xuyên qua thập giá, Đức Giê-su đến với muôn dân. Người đến như hạt lúa chịu mục nát đi và mang lại nhiều hoa trái nơi nhân loại. Chúng ta thấy vinh quang của Người. Chúng ta thấy Thiên Chúa đích thực trong Đức Giê-su bị đóng đinh, Đấng mà muôn dân xưa nay vẫn tìm kiếm.
Nơi Thập giá Đức Ki-tô nỗi lo âu về sự chết sẽ tan biến. Trước cái chết, tính cách bí ẩn về thân phận con người đạt tới đỉnh điểm. Con người không những bị hành hạ bởi những đau đớn và sự suy tàn nơi thân xác, mà hơn thế nữa, còn bị dày vò bởi nỗi lo sợ bị tiêu diệt đời đời. Nơi Thập giá Đức K-tô “sự chết đã tiêu tan trong chiến thắng”. Về điều này Thánh Phao-lô đã thốt lên: “Hỡi tử thần, chiến thắng của ngươi ở đâu? Hỡi tử thần, nọc độc của ngươi ở đâu? Nọc độc của sự chết là tội, thế lực của tội là lề luật. Cảm tạ ơn Thiên Chúa, Đấng đã ban cho chúng ta chiến thắng nhờ Đức Giê-su Ki-tô, Chúa chúng ta” (1 Cr 15,55).
Công đồng Va-ti-ca-nô II khẳng định: “Trước cái chết, trong khi óc tưởng tượng của con người đành bất lực, thì Giáo hội, được mặc khải chỉ bảo, quả quyết rằng con người được Thiên Chúa dựng nên để đạt tới cứu cánh hạnh phúc sau những khổ cực trần thế này. Hơn nữa, đức tin Ki-tô giáo còn dạy rằng: cái chết thể xác, điều mà con người đã có thể tránh nếu như không phạm tội, sẽ bị đánh bại khi Đấng Cứu Thế toàn năng và nhân ái ban lại cho con người ơn cứu rỗi, ơn đã bị đánh mất vì tội lỗi. Quả thật, Thiên Chúa đã và vẫn đang kêu gọi con người gắn bó trọn vẹn với Ngài trong sự thông hiệp đời đời vào sự sống thần linh bất khả huỷ diệt. Chúa Ki-tô đã đem lại chiến thắng ấy khi giải thoát con người khỏi tử thần nhờ cái chết của Người và khi sống lại, Người đã đem lại sự sống cho con người. Như thế, đức tin, với những lý chứng vững chắc, đã đem lại lời giải đáp cho bất cứ ai khắc khoải ưu tư về số phận tương lại của mình, đồng thời, đức tin còn giúp con người có thể hiệp thông với những người thân yêu đã chết trong Đức Ki-tô, với niềm hy vọng rằng những người ấy đã nhận được sự sống đích thực bên cạnh Thiên Chúa” (Gaudium et Spes,18).
Tựu trung lại,nơi Thập giá Đức Ki-tô niềm hy vọng về một hạnh phúc trường cửu là điều có thể cho chúng ta. Bởi thế, ta hãy mạnh dạn tiến lại gần Thập giá Đức Ki-tô là ngai Thiên Chúa và là nguồn ân sủng, để được xót thương và lãnh ơn trợ giúp mỗi khi cần.
Tác giả: Lm. An-tôn Trần Văn Phú
