Nhân dịp giáo xứ Đồng Gianh khánh thành và thánh hiến ngôi Nhà thờ mới, BBT xin giới thiệu đôi nét về giáo xứ tại vùng núi xa xôi của TGP Hà Nội.
TGP Hà Nội xin mọi người trong nước và ngoài nước tiếp tục thêm lời cầu nguyện cho giáo xứ, cũng hỗ trợ và tinh thần và vật chất để giúp cho những người tín hữu ở đây mỗi ngày một thăng tiến về đời sống đức tin và phong hóa, góp phần mình vào công cuộc tái truyền giáo và truyền giảng Tin Mừng của Giáo hội hôm nay.
1. Địa hình
Do nằm ở vùng núi “Chiêm thì úng, Mùa thì khê” nên đời sống kinh tế của bà con giáo dân nói riêng và cư dân trong vùng còn gặp nhiều khó khăn. Cuộc sống của người dân ở đây vừa ” khô” vừa “khổ”. “Khô” vì không có nước sinh hoạt, “khổ” vì chỉ có ngô, khoai và sắn. Do vậy, cuộc sống của người dân quanh năm đều khổ cực.
2. Diện tích đất Nhà thờ
Hiện tại, diện tích đất được chia thành hai khu: khu 1 rộng 1751 m2 dùng để xây dựng Nhà thờ, nay đã được mở rộng thêm 3000 m2 với con đường dẫn vào Nhà thờ. Con đường mới mở rộng 10m, dài 289 m. Khu 2 cách nhà thờ khoảng 500 m, là vườn trông cây keo với diện tích là 24.836 m2.

3. Giáo dân
Giáo xứ hiện nay có 2467 giáo dân (80% là dân tộc Mường), định cư rải rác tại các xã Phú Thành, Thanh Nông, Hương Thi, Nam Thượng, thị trấn Thanh Hà thuộc huyện Kim Bôi.
Giáo xứ có 6 giáo họ, nhưng nay không giáo họ nào có Nhà thờ, Nhà nguyện, nhà giáo lý để sinh hoạt tôn giáo, duy chỉ có giáo họ Lũ có một khu đất rộng 1500 m2, với tường bao quanh và một căn nhà cấp 4 với diện tích là 100 m2.
4. Quá trình xây dựng ngôi nhà thờ mới
Theo lược sử mà giáo xứ Đồng Gianh cung cấp, thì không còn tài liệu nào cho biết đích xác năm thành lập giáo xứ. Ngôi nhà thờ nhỏ bé đơn sơ đầu tiên được khởi dựng vào khoảng những năm 1906-1907, nay là khu nhà trẻ của thôn Đồng Gianh. Ngôi nhà thờ được làm bằng gỗ, bên cạnh là ngôi nhà phòng hai tầng được dùng để làm nơi sinh hoạt của các Cố (các vị Thừa Sai) và các thầy.
Vào năm 1920, do việc lấn chiếm đất đai của nhà thờ để làm đồn diền của một địa chủ người Pháp, giáo dân trong giáo xứ đã phiêu bạt khắp nơi để kiếm sống.
Đến năm 1946, khu đồn điền tan rã, giáo dân cùng với cha xứ trở về quê hương để tái định cư. Tuy nhiên, ngôi nhà thờ bằng gỗ quen thuộc khi xưa đã không còn nữa, nhà xứ tan nát, nên mọi sinh hoạt phụng vụ đều diễn ra tại các tư gia.
Vào năm 1957, cha bản hương Phaolô Đinh Công Rậu cùng với giáo dân xin đất để xây một ngôi Nhà thờ mới, gồm 7 gian nhà, khung bằng gỗ, mái tranh vách đất.
Đến năm 1965, Nhà thờ được lợp lại bằng ngói và tiếp tục tồn tại. Trải qua mấy chục năm, Nhà thờ được dùng vào việc đọc kinh dâng lễ, một gian nhà được dùng làm Phòng Thánh và làm nơi cha xứ ở, một gian nữa được sử dụng làm nơi tiếp khách và học kinh bổn.
Tháng 3 năm 1971, cha bản hương Phaolô qua đời, giáo xứ vắng bóng cha xứ, chỉ còn các cha ở các giáo xứ lân cận đến dâng lễ vào các ngày lễ trọng mà thôi.
Qua dòng thời gian, ngôi nhà thờ dần dần bị mối mọt tàn phá, tường vách siêu vẹo. Trước hiện trạng này, năm 1989, cha Gioan Bùi Trọng Tăng đã xin Đức Cố Hồng Y Giuse Maria Trịnh Văn Căn trợ giúp kinh phí để sửa chữa lại ngôi Nhà thờ thành 7 gian nhà cấp bốn. Tuy nhiên sau đó, nhà thờ vẫn bị mối mọt tàn phá nên ngày càng xuống cấp trầm trọng.

Cách đây gần 4 năm, Đức Cha Giuse Ngô Quang Kiệt, nguyên TGM Hà Nội, đã bổ nhiệm cha Giuse Đào Bá Thuyết làm chính xứ Đồng Gianh. Trong cương vị chính xứ, ngài được giao phó trọng trách chỉ đạo cộng việc xây cất ngôi Nhà thờ mới.
Sau khi vất vả ngược xuôi lo thủ tục nhận giấy chứng nhận sử dụng đất và giấy phép xây dựng Nhà thờ, ngày 16 tháng 11 năm 2008, Đức TGM Giuse đã chính thức đặt viên đá đầu tiên khởi công xây dựng ngôi Nhà thờ trong niềm hân hoan vui mừng và hy vọng của toàn thể bà con lương giáo của thôn Đồng Gianh.
Nhờ ơn Chúa, qua lời chuyển cầu của Đức Mẹ Mân Côi, quan thầy giáo xứ, sau hai năm vất vả xây dựng với sự góp của, góp công của mọi người trong giáo xứ, của các công ty và ân nhân, thân nhân xa gần trong nước và ngoài nước, đặc biệt là sự ” chạnh lòng thương’ của Đức cha Giuse Ngô Quang Kiệt, tâm niệm ” Người phải lớn lên” của Đức TGM Phêrô và sự tận tụy của cha xứ Giuse Đào Bá Thuyết, nhà thờ Đồng Gianh dần dần được hoàn thiện.
“Tất cả là hồng ân”. Vào ngày 15 tháng 12 năm 2010 vừa qua, Đức Tổng Giám Mục Phêrô Nguyễn Văn Nhơn đã chính thức cắt băng khánh thành, làm phép và thánh hiến ngôi Nhà thờ mới trong niềm vui mừng và xúc động của tất cả mọi người.
Mùa hồng ân đã về trên giáo xứ Đồng Gianh, như lời Đức Tổng Phêrô: Tin Mừng của Đấng Em-ma-nu-en đã đến trên giáo xứ Đồng Gianh, đã đến với dân nghèo tại những bản Mường của TGP Hà Nội, bởi vì Tin Mừng luôn dành ưu tiên cho người nghèo.
Nơi đây, hơi ấm của tình Chúa, tình người luôn mãi hòa quyện với nhau tạo nên một bài ca tri ân và ngợi ca: ” muôn ngàn đời Chúa vẫn trọn tình thương”.
BBT

















