Thanh xuân tắt lửa?

Hai ngày Đại hội Giới trẻ Giáo tỉnh Hà Nội đã khép lại, hình như điều gì đó vẫn còn ở lại. Khi xem chương trình hoan ca diễn nguyện, tôi bỗng thấy lòng mình lắng xuống trong một niềm vui rất lạ. Giữa những giai điệu, ánh sáng và gương mặt trẻ trung, rạng rỡ, có những khoảnh khắc khiến tôi rưng rưng: “Ồ, thì ra Chúa vẫn thương tôi. Và không chỉ tôi, Người vẫn đang thương bạn, thương chúng ta.” Không phải một tình yêu xa xôi, chỉ được nhắc đến trong những lời kinh quen thuộc, nhưng là tình yêu vẫn đang âm thầm tìm đến, nâng đỡ và chờ đợi mỗi người.

Nhìn những ánh mắt chăm chú, những gương mặt rạng rỡ và niềm khao khát sống đức tin nơi các bạn trẻ, tôi chợt nghĩ: có lẽ điều đẹp nhất mà cuộc gặp gỡ này để lại không phải là một ngọn lửa vừa được thắp lên, nhưng là những mầm lửa vốn đã âm ỉ trong lòng người trẻ nay được nhận ra, được khơi dậy và có thêm sức để cháy sáng. Điều khiến tôi lặng đi lâu nhất không hẳn là sự sôi nổi của tuổi trẻ, mà là ánh sáng toát ra từ những con người tôi biết chẳng hề bình yên. Tuổi trẻ hôm nay không thiếu những vết xước: phía sau những nụ cười rạng rỡ ấy có thể là những hoang mang chưa biết ngỏ cùng ai, những đổ vỡ âm thầm, những áp lực hay nỗi sợ thất bại vẫn ngày ngày đè nặng. Thế nhưng, đứng giữa ánh đèn đêm diễn nguyện, họ không mang bộ mặt của những nạn nhân đang than trách cuộc đời. Họ mang thương tổn của mình, đứng dậy và tỏa sáng theo một cách rất hiền.

Ngọn lửa được trao lại

Sự bình thản không oán trách ấy khiến tôi nhớ đến một câu chuyện được kể lại ngay trong Đại hội. Một người con kể về người cha đã chết vì niềm tin vào Đấng chịu đóng đinh trên thập giá. Khi còn nhỏ, người con chỉ nghĩ rằng cha mình đã mất. Nhưng rồi, theo năm tháng, anh nhận ra: “Có những người chết đi để đức tin của họ sống lại trong những người ở lại.” Người cha ấy không để lại tiền bạc hay ruộng vườn, cũng không để lại cho con một nỗi hận thù nào trước đau khổ. Điều ông trao lại chỉ là ngọn lửa đức tin, thứ ánh sáng đi qua chính vết thương cuộc đời ông rồi âm thầm sưởi ấm những người ở lại. Đức tin cũng đến với ta như thế – có khi qua lời kinh của mẹ, bước chân âm thầm của cha, hay sự trung thành của những người đã sống và ra đi trước mình. Ta không tự làm nên đức tin, nhưng đón nhận nó là một món quà được trao qua những bàn tay từng chịu nhiều gian nan thử thách.

Giữa những chênh vênh, có một người vẫn chờ

Có lẽ vì mang trong mình nhiều chênh vênh như thế, người trẻ hôm nay rất cần một nơi để nương tựa. Facebook, X, Locket, TikTok… chỉ bằng một chạm cũng đủ để người ta kết nối với nhau giữa những đêm dài cô độc. Thế nhưng, giữa vô vàn tín hiệu chớp tắt trên màn hình, đôi khi ta lại lướt qua một sự hiện diện âm thầm hơn: Chúa vẫn đang tìm cách kết nối với mình. Người vẫn đang “chat” với ta, qua những con người và biến cố rất đỗi bình thường, đằng sau màn hình ấy, có người chờ ta.

Nhìn các bạn trẻ đứng lên trong đêm hoan ca, tôi bỗng hiểu ra rằng đức tin không phải là một thanh xuân miễn nhiễm với thử thách hay nước mắt. Đức tin đơn giản là giữa những vết thương chưa kịp lành, ta vẫn biết mình thuộc về ai. Không phải vì ta luôn mạnh mẽ, nhưng vì có một Đấng vẫn ở đó, ngay cả khi ta yếu đuối nhất. Ta không cần trở thành một ai khác mới có thể sống trọn vẹn điều Chúa trao. Dù có lúc tự ti, vấp ngã hay chỉ nhìn thấy những thiếu sót của mình, ta vẫn có thể bắt đầu lại. Một bước chân trở về, một lời cầu nguyện vụng về, một bàn tay khẽ mở ra trong hy vọng. Có đôi khi, hành trình mới bắt đầu từ những điều rất nhỏ. Bởi trước khi ta tìm đến Chúa, Người đã chờ ta; trước khi ta biết phải nói gì, Người đã lắng nghe.

Một cõi riêng tư giữa cuộc đời rộng lớn

Tôi tự hỏi, điều gì giữ cho một người trẻ mang đầy thương tổn mà vẫn không cay đắng? Hẳn phía sau sự rạng rỡ ấy, mỗi người đều có một cuộc gặp gỡ khác, âm thầm hơn và không thể thay thế: cuộc gặp gỡ với chính Thiên Chúa. Giữa những ồn ào của đám đông, những sôi nổi của thành công và cả ê chề của thất bại, luôn cần một cõi riêng như thế cho Giê-su. Đó có thể chỉ là vài phút thinh lặng cuối ngày, một lời nguyện vội giữa lúc mệt mỏi, hay tiếng thở dài trong những ngày lòng nặng trĩu. Ở đó, người ta không cần một lời cầu nguyện thật hay, cũng chẳng cần tỏ ra mình ổn – chỉ cần đến trước mặt Chúa như chính mình là, với những niềm vui, nỗi buồn, ước mơ, những vết xước chưa lành và cả những điều còn dang dở. ở đó, người ta thấy có lời thì thầm.

Ta là ai? Điều gì đang định nghĩa cuộc đời ta? Những thất bại hay thương tổn có thực sự nói lên tất cả về con người ta? Hay trước mọi thành công và đổ vỡ, vẫn có một sự thật không thay đổi: ta là người được Thiên Chúa yêu thương? Ta có thể là chiếc lá còn e dè trước gió, cũng có thể là giọt sương đang đón ánh bình minh; có lúc tự ti, có lúc tự tin, có khi vững vàng, có khi chông chênh. Nhưng những trạng thái ấy không làm nên căn tính sâu xa của ta. Ta không được định nghĩa chỉ bởi điều mình làm được, cũng không bị đóng khung bởi những gì mình chưa thể hoặc bị dán nhãn bởi lời nói của người khác. Trước hết, ta là người được Chúa yêu thương, được gọi tên và được trao một con đường để bước đi, một sứ mạng để sống.

Và thật lạ, khi có được một cõi riêng như thế, ta lại không khép mình khỏi thế giới. Trái lại, ta có thể bước ra với một tâm hồn tự do hơn. Chúa không giữ ta lại bên Người để ta quên đi cuộc đời, nhưng đồng hành với ta khi ta trở về với cuộc đời ấy. Người còn gửi đến bên ta những người bạn, những người cùng đi, những người nâng đỡ ta trên những đoạn đường mà một mình ta khó lòng bước nổi.

Mang Chúa vào đời

Nhìn lại Đại hội, điều làm tôi ngập tràn hy vọng không chỉ là số lượng các bạn trẻ hiện diện, nhưng còn là sự đa dạng của những gương mặt, những hoàn cảnh và những con đường khác nhau. Có những người trẻ đang xoay xở giữa phố thị đông đúc. Có những người đang âm thầm nơi những bản làng vùng biên cương. Có người đang học tập, có người lao động, có người lặng lẽ gánh vác những nhọc nhằn riêng tư trong gia đình hay giáo xứ. Mỗi người một hoàn cảnh, một câu chuyện, một vết xước riêng; nhưng không ai để bóng tối của hoàn cảnh dập tắt ánh sáng trong mình. Đức tin không làm thanh xuân nhỏ lại trong những giới hạn hay khuôn mẫu, cũng không đòi hỏi những điều phi thường ồn ào. Đôi khi, nó chỉ lặng lẽ hiện hình qua một thái độ sống tử tế hơn sau một ngày mệt nhoài, một cái cúi xuống trước nỗi đau của người khác, hay sự kiên trì giữ lấy hy vọng ở nơi tưởng chừng đã bế tắc.

Hai ngày Đại hội rồi cũng qua. Sân khấu Đại hội rực rỡ ánh đèn rồi cũng tắt, nhưng “sân khấu” thật sự của đức tin chỉ mới bắt đầu sáng đèn khi người trẻ dám bước vào “bóng tối” của đời thường, nơi không có tiếng vỗ tay, chỉ có sự trung tín âm thầm. Ngọn lửa được thắp lên có thể tiếp tục cháy trong một lớp học, một mái nhà, một xưởng lao động, một giáo xứ nhỏ hay một bản làng xa xôi. Có lẽ, thanh xuân không cần ai cũng phải tỏa sáng theo cùng một cách. Nhìn những người trẻ ấy bước ra khỏi lễ hội, vẫn mang trên vai những thương tổn của đời mình nhưng không một lời than trách, vẫn lặng lẽ đứng lên và sưởi ấm những cuộc đời khác – tôi bỗng thấy lòng mình bình an lạ. Và giữa đời thường lặng lẽ hôm nay, tiếng mời gọi của những ngày hội ngộ vẫn âm vang rất khẽ: Thanh xuân ơi, bứt phá, đứng lên và bừng sáng bằng chính đức tin của mình. Ngọn lửa ấy, hóa ra, chưa bao giờ tắt.

Văn Chiến, SJ

Lên đầu trang