Giáo họ Mậu Chử – Giáo xứ Lại Xá

Giáo họ Mậu Chử thuộc Giáo xứ Lại Xá, Giáo hạt Phủ Lý, Tổng Giáo phận Hà Nội; tọa lạc tại thôn Mậu Chử, xã Liêm Hà, tỉnh Ninh Bình, cách thành phố Phủ Lý khoảng 5km về phía Nam. Hiện nay, Giáo họ có hơn 700 nhân danh với khoảng 125 hộ gia đình. Giáo dân sống chủ yếu bằng nghề nông nghiệp, trồng hoa và một số nghề thủ công.

Ngôi nhà thờ Giáo họ tọa lạc trên khu đất có tổng diện tích 1934m².

Theo lưu truyền và những tư liệu còn ghi lại, hạt giống Tin Mừng đã được gieo trên mảnh đất Mậu Chử từ cuối thế kỷ XIX. Khoảng năm 1898, cộng đoàn tín hữu nơi đây đã dựng ngôi nhà thờ đầu tiên gồm 5 gian, lợp lá gồi để làm nơi cầu nguyện và quy tụ cộng đoàn. Tuy nhiên, trong thời kỳ chiến tranh loạn lạc, ngôi nhà thờ đầu tiên đã bị thiêu hủy.

Năm 1932, Giáo họ xây dựng lại ngôi nhà thờ thứ hai gồm 7 gian bằng gạch. Sau đó, do ảnh hưởng của chiến tranh, ngôi nhà thờ tiếp tục bị bom đạn tàn phá nặng nề. Sau khi hòa bình được lập lại, vào năm 1958, Giáo họ đã sửa sang lại nhà thờ và lợp ngói để tiếp tục duy trì đời sống phụng vụ và sinh hoạt đức tin.

Năm 1996, dưới thời Đức cố Hồng y Giu-se Ma-ri-a Trịnh Văn Căn, Giáo họ được Bề trên Giáo phận cho một quả chuông. Vì ngôi nhà thờ lúc bấy giờ đã xuống cấp, không đủ điều kiện để treo chuông, Giáo họ đã dựng một tháp chuông riêng phía trước nhà thờ.

Trải qua thời gian, ngôi nhà thờ tiếp tục xuống cấp nghiêm trọng, không còn bảo đảm an toàn cho cộng đoàn khi tham dự Thánh lễ và các sinh hoạt mục vụ. Trước thực trạng đó, Cha Giu-se Nguyễn Khắc Quế, khi ấy là cha xứ coi sóc Giáo họ Mậu Chử, cùng cộng đoàn giáo dân đã đệ đơn xin Đức Tổng Giám mục (TGM) Giu-se Ngô Quang Kiệt cho phép xây dựng lại ngôi thánh đường mới.

Sau thời gian tìm hiểu và xem xét, cuối năm 2000, Đức TGM Giu-se Ngô Quang Kiệt đã chấp thuận cho phép cho Giáo họ xây dựng nhà thờ mới. Năm 2001, ngôi nhà thờ cũ được hạ giải để chuẩn bị cho công trình mới.

Ngày 01 tháng 02 năm 2002, Giáo họ long trọng cử hành Thánh lễ khởi công xây dựng nhà thờ. Sau hơn hai năm thi công với biết bao hy sinh và cộng tác của cộng đoàn dân Chúa, công trình cơ bản được hoàn thành vào cuối năm 2004.

Ngày 14 tháng 12 năm 2006, Đức TGM Giu-se Ngô Quang Kiệt về chủ sự Thánh lễ tạ ơn và làm phép nhà thờ mới của Giáo họ. Ngôi thánh đường có chiều dài 28m, rộng 11m, với tổng diện tích khoảng 310m²; tháp nhà thờ cao 14m và tháp chuông cao 15,6m.

Nhằm đáp ứng nhu cầu học hỏi giáo lý và sinh hoạt mục vụ của cộng đoàn, tháng 01 năm 2011, Giáo họ tiếp tục xây dựng nhà giáo lý với diện tích khoảng 80m². Đây là nơi dành cho các em thiếu nhi học giáo lý, đồng thời cũng là nơi sinh hoạt hội đoàn và đón tiếp quý cha, quý khách trong những dịp lễ trọng.

Theo thời gian, số giáo dân ngày càng tăng, trong khi ngôi nhà thờ trở nên chật hẹp và tháp chuông cũ có dấu hiệu xuống cấp, nghiêng nguy hiểm. Vì thế, Cha xứ Phê-rô Lại Quang Trung cùng cộng đoàn Giáo họ đã đệ đơn xin cơi nới nhà thờ và di chuyển tháp chuông.

Ngày 12 tháng 4 năm 2024, Đức TGM Giu-se Vũ Văn Thiên đã chấp thuận cho Giáo họ Mậu Chử được nới thêm hai gian nhà thờ và chuyển tháp chuông theo như đề trình của Giáo họ.

Được phép của Đức TGM Giu-se, tháng 10 năm 2024, công trình xây sửa nhà thờ chính thức được khởi công. Trong suốt thời gian thi công, nhờ hồng ân Thiên Chúa cùng sự hiệp nhất và quảng đại của cộng đoàn giáo dân trong và ngoài Giáo họ, công trình được tiến hành thuận lợi. Giáo dân đã nhiệt thành cộng tác qua lời cầu nguyện, công sức, tài chính và vật liệu xây dựng.

Đến cuối năm 2025, công trình được hoàn thành với kích thước mới: chiều dài 36m, chiều rộng 11,5m và tháp chuông cao 30m. Ngôi thánh đường hôm nay không chỉ là nơi cử hành phụng vụ và lãnh nhận các Bí tích, mà còn là dấu chỉ sống động của đức tin, sự hiệp nhất và lòng yêu mến Chúa của cộng đoàn Giáo họ Mậu Chử qua nhiều thế hệ.

Ngày 25/5/2026, Đức cha Phụ tá Giu-se Vũ Công Viện đã về dâng Thánh lễ tạ ơn hoàn thành công trình tu sửa Thánh đường trong niềm vui hân hoan của cộng đoàn.