Trong một xã hội mà con người luôn đặt lợi nhuận là tiêu chí hàng đầu cho mọi công việc, người ta không thể hiểu nội dung của Tin Mừng hôm nay. Nhưng Thiên Chúa, Đấng chúng ta tôn thờ, lại vượt xa trí tưởng tượng của con người. “Tư tưởng của Ta không phải là tư tưởng của các ngươi, và đường lối các ngươi không phải là đường lối của Ta” (Bài đọc I). Ngài là Đấng Tạo hóa. Ngài cũng là Cha nhân hậu và yêu thương. Lời Chúa hôm nay muốn khẳng định với chúng ta điều ấy.
Ông chủ vườn nho là hình ảnh của Thiên Chúa. Người này có cách hành động và suy nghĩ khác thường. Thông thường, những người chủ khác chỉ mướn thợ vào buổi sáng đầu ngày, để hiệu quả công việc được nhiều hơn. Người ta cũng có thói quen chỉ lựa những người làm công mạnh khỏe lực lưỡng. Ông chủ trong Tin Mừng không giống như vậy. Ông nhận bất cứ ai xin việc và lại nhận bất cứ giờ nào, kể cả người xin việc vào giờ thứ mười một, tức là lúc 5 giờ chiều, lúc ngày sắp kết thúc.
Thiên Chúa là chủ vườn nho vũ trụ. Bất cứ ai đều được Chúa mời gọi gia nhập dân tộc Ít-ra-en mới, tức là Giáo hội. Lời mời gọi này được gửi tới mọi chủng tộc, mọi nền văn hóa, mọi quốc gia và lãnh thổ. Thiên Chúa là Cha. Người hào phóng với chúng ta là con cái của Ngài. Ngài luôn bao dung nhân hậu thứ tha những lầm lỗi của chúng ta (Thánh vịnh Đáp ca). Ý muốn của Ngài là mong cho chúng ta được hạnh phúc. Chính Ngài trao ban cho chúng ta niềm hạnh phúc đích thực, vì Ngài là nguồn mạch của mọi ơn phúc.
Cách đối xử của Thiên Chúa không dừng lại ở sự công bằng, nhưng còn bằng tình thương. Ông chủ tốt bụng không chỉ nghĩ đến người thợ làm vườn nho vất vả, mà còn nghĩ đến vợ con gia đình của người thợ ấy, là những người đang mong chờ đồng lương để nuôi sống cả gia đình. Thiên Chúa của chúng ta là Đấng thấu hiểu mọi sự. Ngài luôn chạnh lòng thương đối với kẻ khó nghèo, và ban ơn nâng đỡ họ những lúc gian truân.
Nếu Thiên Chúa hào phóng và quảng đại với hết mọi người, thì con người lại nhỏ nhen so đo tính toán với đồng loại. Những người thợ làm từ đầu giờ đã phàn nàn vì ông chủ cũng trả cho những người đến sau một quan tiền, giống như số tiền trả cho họ. Họ đã tức tối vì ông chủ tốt bụng. Chi tiết khôi hài này nêu bật sự ghen tỵ vô lý của con người. Trong cuộc sống, có những lúc chúng ta bất bình về những chuyện xảy ra xung quanh chúng ta. Chúng ta vặn hỏi: tại sao người kia gian ác mà vẫn giàu? Tại sao Chúa không trừng phạt những kẻ này người kia vì họ đã xúc phạm đến Chúa? Chúng ta muốn giành quyền của Thiên Chúa để đóng vai quan tòa xét xử. Đó là thái độ của những người thợ làm đầu giờ. Đôi khi chúng ta bất bình vì Thiên Chúa tốt lành, vì Ngài không đối xử giống như chúng ta và theo ý chúng ta. Lời Thánh vịnh đã nhắc tới trên đây lưu ý chúng ta một lần nữa: “Tư tưởng của Ta không phải là tư tưởng của các ngươi, và đường lối các ngươi không phải là đường lối của Ta”. Sẽ có một thời điểm, một “buổi chiều” của lịch sử, khi đó Thiên Chúa sẽ xét xử phân minh và mỗi người sẽ nhận phần của mình tương xứng với cuộc sống trên trần gian. Giáo hội dạy chúng ta: đó là ngày tận thế.
Tin vào Thiên Chúa là tin vào một chuỗi những điều được coi là “ngược đời” theo lối suy nghĩ thông thường của người đời. Nhưng đó là sự “ngược đời” của lòng nhân hậu. Trong tương quan con người với nhau, người ta vẫn “ăn miếng trả miếng”, Thiên Chúa của chúng ta là mời gọi hãy tha thứ, thậm chí chúc phúc cho cả kẻ thù! Đó là một “nghịch lý”, nhưng lại là một “nghịch lý” của tình thương. Đừng chỉ nghĩ đến ơn tha thứ của Thiên Chúa đối với những người gian ác. Chính chúng ta cũng đang được Thiên Chúa thứ tha mỗi ngày. Ngài chấp nhận chúng ta “như chúng ta là”, dù chúng ta còn nhiều yếu đuối và khuyết điểm.
Cảm tạ Chúa vì hồng ân đức tin, chúng ta cần sống xứng đáng với Hồng ân cao cả ấy. Thiên Chúa là Ông Chủ luôn đối xử tốt với chúng ta. Chúng ta đừng làm gì mất lòng Ông Chủ. Đó là lời khuyên của thánh Phao-lô với các tín hữu Phi-lip-phê (Bài đọc II). Sau một cuộc đời bôn ba từng trải, thánh nhân cảm nhận rõ uy quyền và tình thương của Thiên Chúa tỏ hiện nơi Đức Giê-su. Đối với ngài, sống hay chết không còn quan trọng nữa, miễn làm sao đẹp ý Chúa và có ích lợi cho Hội thánh.
Cùng với tác giả Thánh vịnh, chúng ta cùng ca ngợi “Chúa là Đấng từ bi nhân hậu. Người chậm giận và giàu tình thương”. Quả vậy, Ngài luôn hào phóng và bao dung đối với tất cả chúng ta. Xin tôn vinh Ngài đến muôn đời. Amen.
TGM Giu-se Vũ Văn Thiên
