Thánh vịnh 22 – Chúa nhật XVI thường niên B – Giải nghĩa và hát mẫu

CHÚA NHẬT XVI THƯỜNG NIÊN NĂM B

Tv 22, 1-6

Bối cảnh

Thánh vịnh 22, Thánh vịnh của Đa-vít, được kể vào số những Thánh vịnh tín thác (x. Tv 3; 11; 16; 27; 41; 62; 131). Nơi Thánh vịnh này, qua hai hình ảnh rất gần gũi và quen thuộc, đồng thời cũng rất cổ truyền, phong phú và sâu sắc của người mục tử cũng như người chủ nhà hiếu khách, Vịnh gia quảng diễn lòng nhân hậu bao la của Thiên Chúa.

Trước hết, hình ảnh người mục tử gợi nhớ đến bối cảnh của những ngày khởi đầu của cuộc Xuất hành. Xuyên suốt cuộc hành trình dài trong sa mạc, Ít-ra-en như một đoàn chiên dưới sự dẫn dắt của Vị Mục Tử thần linh. Khi tiến vào miền Đất hứa, Thiên Chúa đã tuyển chọn và thánh hiến những mục tử, trong đó có vua Đa-vít, để chăn dắt đoàn chiên Chúa. Sau thời lưu đầy ở Ba-by-lon, Ít-ra-en trải nghiệm một cuộc Xuất hành mới, một cuộc hồi hương của con cái Ít-ra-en như những con chiên lạc bị tản mác được Chúa tìm thấy và dẫn trở lại những đồng cỏ xanh tươi cùng chỗ nghỉ ngơi.

Tiếp ngay sau hình ảnh người mục tử nhân hậu, một hình ảnh mới xuất hiện: Thiên Chúa hiện ra như một chủ nhà hiếu khách, rất quảng đại. Người mở cánh cửa tiếp đón những người bị địch quân dượt đuổi vào trong khu vực quyền che chở của mình.

Bố cục

Thánh vịnh 22 với sự kết hợp hài hoà của hai hình ảnh cổ truyền được quảng diễn trong hai phần rõ rệt: 

Phần I: Câu 1 -4 diễn tả Thiên Chúa là Mục Tử nhân hậu.

Phần II: Câu 5-6 quảng diễn Thiên Chúa là chủ nhà hiếu khách.

Với những ngôn từ xuất phát từ một niềm xác tín sâu xa, mà không phải những lời đạo đức viển vông hay một tưởng tượng lãng mạn, Vịnh gia đã xác tín ông được hướng dẫn, bảo vệ khỏi mọi cơn nguy hiểm bởi vì Thiên Chúa là Mục Tử của ông:

Chúa là mục tử chăn dắt tôi, tôi chẳng thiếu thốn gì

Trong đồng cỏ xanh tươi, Người cho tôi nằm nghỉ.

Người đưa tôi tới dòng nước trong lành và bổ sức cho tôi.

Người dẫn tôi trên đường ngay nẻo chính vì danh dự của Người (Tv 23, 1-3).

Vịnh gia cảm nghiệm mình như một con chiên nằm nghỉ trên đồng cỏ bên dòng suối, tràn đầy bình an và tín thác vì được người mục tử canh giữ và luôn ở gần. Chính vì vậy Vịnh gia đã tấu lên rằng:

Lạy Chúa, dầu qua lũng âm u con sự gì nguy khốn, vì có Chúa ở cùng.

Côn trượng Ngài bảo vệ, con vững dạ an tâm (Tv 23,4).

Tác giả của Thánh vịnh còn diễn tả Thiên Chúa là chủ nhà hiếu khách quảng đại và chu đáo. Khách lãng du tìm được chỗ nghỉ ngơi trong một lều hiếu khách, trong khi quân thù của ông phải ngừng lại và nhìn xem mà không thể làm gì được, vì người mà chúng coi là con mồi đã được đặt ở nơi an toàn, đã trở thành một vị khách được thánh hiến, một người bất khả xâm phạm:

Chúa dọn sẵn cho con bữa tiệc ngay trước mặt quân thù.

Đầu con, Chúa xức đượm dầu thơm, ly rượu con đầy tràn chan chứa.

Lòng nhân hậu và tình thương Chúa ấp ủ tôi suốt cả cuộc đời,

và tôi được ở đền Người những ngày tháng, những năm dài triền miên (Tv 23,5-6).

Truyền thống và Đời sống

Trong truyền thống Cựu ước, chủ đề Thiên Chúa là Mục Tử đã được quảng diễn rất phong phú (x. St 48,15; 49,24; Hs 4,16; Tv 28,9; 79,13; 80,2; Is 40,11). Đặc biệt, sách Ngôn sứ Ê-dê-ki-en (Ed 34,11-16) nói về thời sau xuất hiện những mục tử xấu. Chính vì thế, Thiên Chúa đảm nhận nhiệm vụ làm Mục Tử cho Ít-ra-en.

Còn trong truyền thống Tân ước, các thánh sử trình bày Đức Kitô là Mục Tử (1 Pr 2,25), Mục Tử nhân lành (Ga 10,11.14-16; x. 10,27-29), vị Mục Tử cao cả của đoàn chiên (Hr 13,20). Đức Giêsu chính là Mục Tử Nhân Lành, Đấng đi tìm con chiên lạc, Đấng biết chiên của mình và hy sinh tính mạng cho đoàn chiên (x. Ga 10, 2-4). Đấng là đường ngay nẻo chính dẫn chúng ta đến sự sống; là ánh sáng chiếu soi chúng ta qua thung lũng âm u, và giúp chúng ta thắng vượt tất cả mọi nỗi sợ hãi trần thế. Người là chủ nhà đại lượng. Trên thập giá, Người luôn dang cánh tay đón tiếp chúng ta, bảo vệ chúng ta khỏi tay quân thù, dọn bữa tiệc Mình và Máu Người cho chúng ta để nhờ đó chúng ta được dẫn đưa vào bữa tiệc của vị Mục Tử tối cao trên trời.

Vây, đang khi còn lữ hành trần thế, chúng ta hãy cất lên Thánh vịnh 22 với niềm tín thác trọn vẹn đời mình cho Chúa, Đấng nhân hậu và từ bi, chậm giận, lại giàu tình thương và lòng thành tín.

Lm. Antôn Trần Văn Phú

Share on print
Print
Share on email
Email
Scroll to Top