Trong dịp đi viếng Ad Limina năm 1996, Đức Hồng Y Phaolô Giuse Phạm Đình Tụng trong cương vị là chủ tịch Hội đồng Giám mục Việt Nam đã có bài phát biểu chào mừng Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II.
Rôma ngày 14 tháng 12 năm 1996
Kính thưa Đức Thánh Cha,
Không phải tất cả các Giám mục Giáo phận Việt Nam đang ở trước mặt Đức Thánh Cha, điều đó một phần nào cũng đáng tiếc, nhưng con có thể thay mặt các Đức cha và cộng đồng dân Chúa tại Việt Nam dâng lên Đức Thánh Cha những lời chúc tốt đẹp, những lời cảm ơn chân thành, bày tỏ những tâm tình của đoàn con cái với người cha hiền.
Kính thưa Đức Thánh Cha,
Việt Nam có một hàng giáo sĩ không ít ỏi gì. Chúng con đến đây làm nghĩa vụ đạo đức đối với các Tông Đồ và đối với Đức Thánh Cha. Chúng con đã viếng mộ hai Thánh Tông đồ Phêrô và Phaolô, dâng cho các ngài niềm tin của mọi người tín hữu Việt Nam trong cũng như ngoài nước, để khẳng định chúng con muốn trung thành mãi mãi với đức tin mà các Thánh Tông đồ đã lãnh nhận từ Chúa Cứu Thế để truyền lại cho chúng con. Chính Thiên Chúa đầy lòng thương xót đã ban đức tin cho chúng con qua lời rao giảng của các Tông Đồ, của Hội Thánh Rôma và qua đời sống tốt lành của tổ tiên chúng con. 117 vị trong số đông đảo những người này đã được Đức Thánh Cha nêu cao danh tính, để thế giới Công giáo ngưỡng mộ, bắt chước và cầu xin. Chúng con biết ơn Đức Thánh Cha vô cùng về cử chỉ đạo đức và sự kiện lớn lao này. Rồi đem niềm tin của chúng con đến bên mộ hai Thánh Tông đồ Phêrô và Phaolô, chúng con cũng muốn sưởi ấm niềm tin ấy. Chúng con tin rằng lửa Thánh Thần đã xuống trên các Thánh Tông đồ ngày xưa ngàn đời vẫn một mực mạnh mẽ không bao giờ yếu kém trong Hội Thánh, thế nay chúng con đến tha thiết nguyện cầu để lửa ấy cũng luôn mạnh mẽ trong tâm hồn các tín hữu Việt Nam. Người ngoại quốc ngỡ ngàng thấy các Giáo Hội Việt Nam hằng đi lễ đầy nhà thờ, còn ngày chủ nhật thì vòng trong vòng ngoài chen nhau dự lễ và rước lễ. Các linh mục của chúng con mỏi lưng vì giải tội mãi mà vẫn chưa hết người muốn xưng tội. Trào lưu vật chất đang muốn cướp nếp sống Đạo quý báu hơn 300 năm trời của các giáo đoàn chúng con. Chúng con đến mộ hai Thánh Tông đồ xin các ngài giúp đỡ, và chúng con ý thức phải có một mục vụ đặc biệt cho giai đoạn chuyển biến hiện nay của các nền văn minh.
May thay Giáo Hội đã có Công đồng Vatican II, chính Đức Thánh Cha không ngớt dạy lại cho chúng con biết giáo lý của Công đồng, nhất là từ khi Đức Thánh Cha khởi sự hướng Giáo Hội nhìn về năm Thánh 2000. Chúng con cầu xin Chúa ban thêm sức khoẻ cho Đức Thánh Cha, để ngài chịu đựng được những vất vả của Năm Toàn Xá đặc biệt này, hầu khắp hoàn cầu nhìn thấy ơn cứu độ của Thiên Chúa chúng ta. Và như vậy, chúng con càng cần lời cầu nguyện của Đức Thánh Cha để các tín hữu Việt Nam tại quê hương cũng như tại hải ngoại được tinh thần sám hối canh tân, đổi mới đời sống đức tin, đức cậy và đức mến, để không những biết giữ đạo vững vàng và hơn nữa luôn biết cập nhật hoá Đức Kitô qua nếp sống phục vụ bác ái của mọi thành phần dân Chúa.
Đến viếng mộ hai Thánh Tông Đồ, chúng con đã sống những giây phút thiêng liêng đậm đà. Giờ đây, đứng trước mặt Đức Thánh Cha, chúng con xin có những tâm tình hơn. Thay mặt cho các đoàn chiên của chúng con, chúng con xin dâng lên Đức Thánh Cha tấm lòng kính phục, mến yêu và biết ơn sâu xa của chúng con. Cả thế giới, nhất là những người trẻ đã nhìn thấy con người tông đồ của Đức Thánh Cha trong những cuộc công du mục vụ. Mọi người cảm mến yêu thương Đức Thánh Cha! Chúng con rất hãnh diện được người cha chung biết rao giảng chân lý và tình thương như vậy, làm cho hoà bình trên mặt đất được củng cố, mọi mầu da tiếng nói được gần gũi thông cảm với nhau hơn. Chân lý được khẳng định, công bình được bênh vực, tình người được cổ võ.
Đoàn con Việt Nam của Đức Thánh Cha luôn yêu mến cầu nguyện cho người cha chung của mình trong các sinh hoạt mục vụ vất vả của ngài. Họ cũng gắn bó với ngài hơn nữa khi thấy ngài không bỏ lỡ cơ hội nào để tỏ lòng ưu ái đối với đất nước của họ. Chúng con biết Đức Thánh Cha tôn trọng và quý mến tổ quốc chúng con, không những ngài săn sóc đời sống đạo đức của chúng con mà còn tha thiết muốn cho dân tộc chúng con ngày thêm hạnh phúc. Ngài biết rõ lịch sử vất vả của đoàn chiên Chúa tại Việt Nam, ngài thông cảm sâu sắc với một dân tộc đã phải hy sinh biết bao để bảo vệ và phát triển đất nước.
Để đáp lại, chúng con mong ước có ngày nào đó Đức Thánh Cha có thể đến thăm đất nước chúng con, để thấy như lời Đức Thánh Cha dạy bảo: “Chúng con sống Đạo trong lòng dân tộc, đem bác ái xây dựng hiệp thông, đem khả năng phục vụ con người”.
Bản thân con đây có gì đâu để là Hồng Y của Giáo Hội như danh dự này Đức Thánh Cha đã ban cho hai vị tiền nhiệm của con, vì trân trọng với tổ quốc chúng con, vì yêu mến đoàn chiên tại đất nước Việt Nam, vì muốn cho đoàn chiên này cũng được vinh dự trong cộng đồng dân Chúa như đất nước của họ ở giữa cộng đồng quốc tế. Con xin cám ơn Đức Thánh Cha một lần nữa, và xin Đức Thánh Cha cầu nguyện cho con người bé nhỏ của con để khỏi phụ lòng ưu ái của Đức Thánh Cha. Thi hành nhiệm vụ giám mục trong Hội Thánh không phải luôn luôn dễ dàng, thi hành sứ vụ ấy tại một đất nước đã trưởng thành trong chiến tranh, đã có những giai đoạn đạo đời không hài hoà, khiến có những thành kiến không dễ xoá nhoà mau lẹ giữa, trong và ngoài Kitô giáo. Phải, đang có những nhiệm vụ và khó khăn rất lớn để tái thiết quê hương trong bối cảnh phức tạp hiện nay, càng không phải là một chuyện dễ dàng.
Chúng con cần được lời cầu nguyện của Đức Thánh Cha và được Đức Thánh Cha hướng dẫn. Chúng con cám ơn Đức Thánh Cha.
