Ngày 08/11: Thánh Martinô Tạ Đức Thịnh – Linh mục (1760-1840)

Thánh Martinô Tạ Đức Thịnh sinh năm 1760  tại làng Kẻ Sặt, huyện Thanh Trì, tỉnh Hà Nội, trong một gia đình trung lưu và nề nếp.

14406 MartinoTaDucThinh

Thánh Martinô Tạ Đức Thịnh

Cha mẹ là bổn đạo mới. Ông bà có 9 người con, cha Thịnh là người con thứ 8. Năm cậu Thịnh được 18 tuổi thì cha mẹ đã sốt sắng lo kiếm vợ cho cậu. Ông bà để ý tới một thiếu nữ trong làng thùy mị, duyên dáng lại ngoan đạo. Nhưng biết ý của cha mẹ, cậu Thịnh khôn khéo xin hoãn lại để suy nghĩ vì cậu chưa sẵn sàng. Sau một thời gian, cậu ngỏ ý xin cha mẹ cho cậu đi tu, cậu muốn dâng mình cho Chúa. Ông bà rất  ngạc nhiên vì nghĩ rằng con mình sẽ không tu được vì luật lệ Nhà Đức Chúa Trời khó khăn lại đòi hỏi phải học hành nhiều, e rằng sức khỏe của cậu không được. Nhưng vì lòng mong ước của con và thấy con mình đạo hạnh, nết na thì cũng đồng ý để cậu đi tu.

Cậu Martinô Tạ Đức Thịnh tới gõ cửa chủng viện để gặp cha bề trên, trình bày ý nguyện của mình. Cha bề trên nghe cậu trình bày lòng mong ước của cậu thì nhận cho cậu vào chủng viện theo học. Được nhận vào chủng viện, cậu ra công ra sức trau dồi kiến thức và luyện tập các nhân đức. Không bao lâu cha bề trên cũng như các cha giáo đều nhận thấy thầy Martinô Tạ Đức Thịnh là một chủng sinh tốt lành, học hành xuất sắc, tính nết nghiêm chỉnh, trí óc thông minh và đời sống thiêng liêng thì vững chắc. Bề trên cho thầy học hết chương trình triết học rồi thêm bốn năm thần học nữa, như vậy là thầy đã hoàn tất chương trình đào tạo linh mục. Bề trên xét thầy Martinô Tạ Đức Thịnh rất xứng đáng lãnh chức linh mục nên đã xin Đức Giám mục truyền chức linh mục cho thầy trong thời vua Cảnh Thịnh cấm đạo. Sau khi thụ phong linh mục, cha Martinô Tạ Đức Thịnh được chọn làm thư ký cho Đức Cha Giacôbê Longger Gia.

Năm 1803cha đã có dịp may mắn theo Đức Giám mục đến yết kiến vua Gia Long về đăng quang tại Thăng Long, Hà Nội.  Đến khi vua Minh Mạng ra Hà Nội tấn phong, Đức Giám mục Giacôbê Longer Gia cũng cử cha Martinô Thịnh tới chúc mừng nhưng lại không được vào.

Theo sự bổ nhiệm của Đức Giám mục, cha phục vụ tại nhiều nơi khác nhau như xứ Cửa Bạng, xứ Đồng Chuối rồi 20 năm liền tại xứ Nam Sang, sau lại đổi về xứ Kẻ Trình, lúc đó cha đã 80 tuổi. Cha Martinô Tạ Đức Thịnh là một linh mục đạo đức, hiền lành nhưng nghiêm ngặt, mực thước, giáo dân ai cũng thương mến và kính nể.

Vì tuổi già yếu, có lần cha bị lở ở má, lan rộng xuống môi dưới, đau nhức quá sức nên ông Cỏn tới đón cha về nhà người cháu tên là Chiền cháu ông Cỏn để săn sóc chữa trị, có dì phước Thanh đi theo để giúp đỡ.  Tới Kẻ Báng được một tháng thì có người đi tố cáo là trong làng Kẻ Báng có ba đạo trưởng. Ngày 30 tháng 5 năm 1840, quan quân tới vây làng Kẻ Báng để bắt đạo trưởng. Nghe tin quan quân về vây làng, cha vẫn nằm trên giường vì đau yếu. Cha dặn dì Thanh:

– Nếu lính có tới hỏi thì con lựa lời mà nói, cha sẽ làm thinh. Vì nếu xưng mình là linh mục thì họ sẽ làm khổ dân làng và gia đình chứa chấp cha con mình.

Trong hai ngày đầu, quân lính đi qua đi lại thấy ông già nằm trên giường thì hạch hỏi. Dì Thanh trả lời:

– Đây là cha tôi đã già lại bệnh tật, ốm yếu lắm!

Lính ngửi thấy mùi hôi hám thì bỏ đi. Đến ngày thứ ba, cha Thịnh nghe tin cha Nghi và cha Ngân đã bị bắt thì suy nghĩ, không khiếp sợ nữa, quyết định sẽ nộp mình để cùng chịu khổ với hai cha trẻ. Khi lính tới hỏi nữa thì cha tự xưng mình là đạo trưởng.

Một tên lính đi qua, thấy ông già nằm trên giường thì tới hỏi:

– Ông có phải là đạo trưởng không?

Bằng một giọng mạnh bạo và cương quyết, cha trả lời:

– Phải, tôi là đạo trưởng, là linh mục đây.

Tên lính vẫn bán tín bán nghi, trình lại quan trước khi bắt. Quan tới nhà kêu cha Thịnh đứng lên, bắt đạp lên tượng ảnh. Cha Thịnh thản nhiên trả lời:

– Tôi không dám đâu

Quan h tiếp:

– Vậy ông là đạo trưởng phải không?

– Vâng, tôi là đạo trưởng, là linh mục.

– Nếu ông đạp ảnh chối đạo thì ta tha.

– Tôi tuổi già và bệnh hoạn như thế này mà còn ham sống nữa sao? Tôi không bao giờ làm như thế. Tôi không dại gì mà bỏ Chúa tôi.

Lúc ấy trời đã tối, quan tổng đốc Trịnh Quang Khanh cho lệnh bắt cha, cùng với cha Nghi và cha Ngân giải về tỉnh Nam Định. Cha già Thịnh vì bệnh nặng và già yếu quá nên quan cho hai người khiêng cha trên chiếc võng giải về Nam Định. Về tới Nam Định, ba cha bị giam riêng trong nhà tù Trại Lá. Ngày mang gông và xiềng xích, đêm thì bị cùm chân trong xà lim, chưa phải ra tòa. Ở đó tới một tháng sau quan mới gọi các cha tới công đường để tra hỏi. Quan tổng đốc hỏi hai cha trẻ rồi quay lại nhìn thấy cha già ốm yếu nên lúc đầu quan chỉ lấy lời khôn khéo khuyên dụ cha bước qua Thánh Giá rồi quan cho cha về. Nhưng cha già Martinô Tạ Đức Thịnh rất cương quyết xưng đạo một cách mạnh mẽ. Cha thẳng thắn nói rằng:

Tôi là linh mục 80 tuổi rồi,  tôi đã từng rao giảng về Chúa Kitô cho bao nhiêu người tin theo. Nay quan lại xúi dại tôi bỏ đạo, một hành động phản nghịch Thiên Chúa. Sao quan lớn dại dột thế?

Quan tổng đốc nghe cha nói thì tự ái, biết rằng không thể thuyết phục được cha già, bực mình ra lệnh đánh cha già 60 roi thật đau, nhiều hơn cả hai cha trẻ nữa. Cha già bị đòn, máu me chảy ra nhiều nên nằm xỉu ngay trên sàn nhà. Lính phải khiêng cha về nhà tù. Từ đó, quan tổng đốc biết không thề thuyết phục được cha nên không đánh đập cha nữa mà chỉ gọi cha là ông cụ gan lì thôi. Tuy nhiên, sau đó cha còn phải đem ra phơi nắng với cha Ngân và cha Nghi hai ngày ngoài trời nắng, nóng như thiêu như đốt. Sức khỏe cha bị suy giảm rất nhiều, nhưng tinh thần cha vẫn minh mẫn và ý chí cha luôn luôn vững mạnh cho tới khi bị xử trảm.

Ngày 6 tháng 7 quan tổng đốc lại cho gọi ba cha ra công đường, quan khuyên dụ các cha:

Đây là lần cuối, tôi nói với các ông, nếu các ông không bước qua Thập Tự này thì các ông sẽ phải chết.

Cha Nghi trả lời thay cho các cha:

Thưa quan lớn, nếu quan thương thì chúng tôi được nhờ. Nếu không thương, chúng tôi cũng xanh rì nấm mộ, còn bước qua Thập Tự thì chúng tôi không thể bước qua.

Thấm thoát ba cha đã ở trong ngục năm tháng rồi. Trải qua nhiều cuộc tra tấn, bị đòn cũng đã nhiều, bị phơi ngoài trời nắng nóng như thiêu cũng đã đủ.v.v.. mà các ngài vẫn luôn giữ vững lập trường không thể bỏ đạo. Các ngài luôn tuyên xưng niềm tin vào Đấng đã chết trên Thập Giá, tin vào đạo Thiên Chúa và luôn sẵn sàng chết vì đạo. Trước thái độ cương quyết như vậy, các quan bàn luận rồi đi tới quyết định: Phải làm bản án trình về triều đình xin vua Minh Mạng phê chuẩn rồi cho lệnh thi hành bản án. Các cha được tin trên thì vui mừng, cùng nhau quì gối đọc kinh tạ ơn Chúa rồi sốt sắng giải tội lẫn cho nhau để sẵn sàng lãnh nhận triều thiên tử đạo.

Ngày 8 tháng 11 năm 1840, ngay từ sáng sớm cha Martinô Tạ Đức Thịnh, cha Giuse Nguiyễn Đình Nghi, cha Phaolô Nguyễn Ngân và ông Martinô Thọ, ông Gioan Baotixita Cỏn được đoàn quân 500 người áp giải tới pháp trường Bảy Mẫu, Nam Định để lần lượt lãnh nhận triều thiên tử đạo

Tới pháp trường tất cả các ngài quì gối cầu nguyện sốt sắng rồi ra hiệu đã sẵn sàng. Như thường lệ, chiêng trống vang lên ba hồi, các lý hình vung gươm lên cao, đợi tiếng chiêng trống cuối cùng thì 5 lý hình chém 5 chiếc đầu rơi xuống đất. Kết thúc cuộc đời của 5 chiến sĩ chứng nhân đức tin.

Thi thể của cha già Martinô Tạ Đức Thịnh được rước về an táng tại xứ Vũ Điện, sau di chuyển về quê hương của Ngài là Kẻ Sặt, Hà Nội.

Đức Giáo Hoàng Lêô XIII đã suy tôn Ngài lên bậc Chân Phước  ngày 27 tháng 5 năm 1900 và Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II đã nâng Ngài lên hàng hiển thánh Tử Đạo ngày 19 tháng 6 năm 1988.

Cha Thánh Tạ Đức Thịnh

Ở trong bản án bao gồm

Nơi sinh, lý lịch tóm gom chép là:

Một người đạo trưởng xưng ra

Gọi tên là Thịnh theo tà đạo Tây

Họ là: Tạ Đức, tên này

Người Hà Nội huyện hiện nay Thanh Trì

Phủ là Thường Tín còn ghi

Làng Thanh Liệt bị phạt vì bất tuân

Như hai Đạo Trưởng Nghi, Ngân

Cùng chung án xử một làn thực thi

Bệnh già yếu trước sinh thì

Hai người dùng võng khiêng đi tử hình

Yếu, gia trước lúc vĩnh sinh

Quì không đúng thế, cảnh tình gian nan

Lý hình chém đến ba lần

Đường trần mới đứt, đầu thân chia lìa

Giáo dân thuộc xứ trước kia

Cha coi lâu nhất, sớt chia ân tình

Xác lành giáo hữu tôn vinh

Đem về mai táng xứ mình: Nam Xang

(Trương Hoàng)

Lm. Nguyễn Đức Việt Châu, SSS

Facebook
Twitter
Email
Print
Scroll to Top